Synth Britannia

Recente Bonus Footage voor de Vera Krant.

Mijn eerste Vera-concert? Het Zweedse synthesizerduo Twice A Man. Via m’n zwager had ik als scholier al een leuke muziekopleiding gekend. Met hem en zus stapte ik als verse student dan ook in 1983 Vera binnen. Als kat-uit-de-boom-kijker vond ik wat begeleiding in de grote stad prettig. Ik stond wel open voor nieuwe muziek.

Dat eerste concert in Vera was voor mij, zoals voor vele anderen voor en na mij, simpelweg het begin van een nieuw muziekleven. Ik was 18 in 1983. Precies het jaar waarin “Synth Britannia” stopt. Een repo over door synthesizers gestuurde pop die BBC4 ooit uitzond. Ik zag ‘m zojuist op You Tube, en nu schrijf ik deze Bonus Footage met dat aparte gevoel dat nostalgie heet.

Vera Groningen

Ik ontdekte op die avond Vera meer dan dat ik de synthesizerpop van het Zweedse duo ontdekte. Logisch, synthpop was niet meer nieuw voor me. Tapes vol had ik al via de platenkast van zwager verzameld. In de weekendtrein naar pa en ma las ik Engelse bladen waarin de leden van Depeche Mode, A Flock Of Seagulls of Heaven 17 me van onder bontgekleurde kapsels aankeken. Hun verhalen interesseerden me niet zo; nieuwsgierigheid vermengd met verbazing was het meer. Over een wereld die ik muzikaal goed, maar -zeg maar- visueel nauwelijks kende. Music Box kwam wat later in de eighties, Toppop of de VPRO lieten soms een snippertje zien. De laatste zond het geestverruimende programma Götterdämmerung een tijdje uit. Dat soort mensen zag je niet in m’n geboortedorp Raalte.

Twice A Man

Ook Twice A Man was een ervaring op zich. Donker hol, groen licht, rook: perfecte setting voor de ijle klanken van de heren. Die stonden gebogen tegenover elkaar om af en toe op een knopje te drukken waarna het geluid ingrijpend veranderde (techno en co. moesten nog uitgevonden worden). Het werkte, en ik kwam nog een paar keer vaker in Vera kijken.

Veel synthpopduo’s zag ik er niet meer. In Vera werd GB langzaam ingeruild voor de VS als leverancier van ‘de betere underground’. De klok ging op rock, en mijn tikkertje tikte vrolijk mee. “Synth Britannia” laat zien dat dat een terechte keuze was. In 1983 was de rek er wel uit. Een vernieuwende muzikale stroming, die zo’n jaar of vijf eerder was gestart, werd geleidelijk opgegeten door het monster dat popbiz heet. Creativiteit versus poen, een terugkerend item… Waar de muzikanten van het eerste uur vochten voor erkenning en bestaansrecht, daar rolden een paar jaar later de A&R-managers over elkaar heen om de nieuwste en grootste hits te ontdekken. Kwantiteit boven kwaliteit was het gevolg. En op een overvolle markt is het weinig prettig shoppen.

Thompson Twins

Dat de repo stopt als acts als Nik Kershaw, The Thompson Twins en Howard Jones opduiken is dan ook volledig terecht. Maar daarvoor zit een heel uur waarin het pionierswerk van de belangrijkste Britse syntpopmuzikanten op een prachtige manier uit de doeken gedaan wordt.

Kraftwerk

Er is de muziek: van invloeden als Kraftwerk en Georgio Moroder, tot obscure acts als The Normal, Cabaret Voltaire en Throbbing Gristle, en hitmakers als Gary Numan, The Human League en Depeche Mode. Er is beeld: ladingen archiefmateriaal vermengd met fraaie sfeershots en krachtige close-ups (aan alle filmmakers: meer close-ups!). En er is het verhaal: korte en heldere quotes van direct betrokkenen (muzikanten, of course), een deskundige die de zaak in een pophistorisch perspectief zet (in dit geval schrijver Simon Reynolds), en een voiceover die de boel verbindt.

De makers hebben al deze elementen tot een soepel voor je uitglijdend geheel gemaakt. Fraai hoe de muziek continu doorloopt. Een repo uit het boekje. Dat je en passant ook nog allemaal wonderlijke muziekapparaten voorbij ziet komen is niet alleen voor de freaks mooi.

The Human League

Het haar is bij de meeste synthpoppers inmiddels verdwenen, maar de muziek is gebleven. Ik kreeg zelfs eventjes kippenvel bij de eerste tonen van Human League’s “Don’t You Want Me”! Muzikaal niet de meest vernieuwende, interessantste en spannendste synthpopdeun, dus het zal de nostalgie geweest zijn die me kort bij de lurven pakte.

“Synth Britannia” op You Tube:

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s